Cuối tháng tám, nhập học.
Tôi đi một mình.
Mẹ tôi nói muốn đưa tôi đi, tôi từ chối. Bà cũng không cố chấp. Bên phía em gái tôi cũng sắp khai giảng, trong nhà rất bận.
Tàu xanh chuyển sang tàu cao tốc rồi lại chuyển sang xe buýt, tổng cộng mười bốn tiếng.
Khi tôi kéo một chiếc vali và đeo một chiếc ba lô đứng trước cổng trường,Hồ Nam đang mưa như trút.
Cổng trường quân đội giản dị hơn tôi tưởng.
Không có những băng rôn chào mừng lòe loẹt như các trường đại học khác, chỉ có một tấm bia đá màu xám, bên trên khắc tên trường.
Người lính đứng gác ở cổng lưng thẳng tắp, nước mưa chảy dọc theo vành mũ xuống, không nhúc nhích.
Khi tôi kéo vali đi vào, có một đàn anh mặc quân phục tới đón tân sinh viên.
“Học viện nào?”
“Máy tính.”
“Theo tôi.”
Quy trình báo danh rất nhanh.
Đăng ký, nhận quân trang, phân ký túc xá, cắt tóc.
Khi cắt tóc, tôi nhìn đầu mình trong gương từng chút một trở nên trơn nhẵn, có một cảm giác không nói rõ được.
Những thứ cũ đang bong ra.
Bốn giờ chiều, tân sinh viên tập hợp.
Trên sân tập có khoảng năm trăm người.
Đồng loạt đầu trọc, đồng loạt quân phục rằn ri.
Khi huấn luyện viên đứng trên bục phát biểu, tôi chú ý thấy trên khán đài bên cạnh sân tập có một hàng người đang ngồi.
Trước ngực đeo đủ loại huân chương và phù hiệu.
Người dẫn đầu khoảng hơn năm mươi tuổi, đeo kính gọng vàng, trên vai là…
Tôi cố nheo mắt nhìn.
Hai vạch bốn sao.
Đại tá.
Sau này tôi mới biết đó là phó hiệu trưởng, Chu Kiến Bình.
Khi đó tôi không để ý.
Phát biểu kết thúc, giải tán.
Tôi về ký túc xá trải giường.
Phòng bốn người, giường tầng. Tôi ở giường dưới.
Bạn cùng phòng đều vừa mới quen, mấy người náo nhiệt tự giới thiệu với nhau.
Tôi đang nhét vỏ gối thì ngoài cửa đột nhiên có người gõ cửa.
“Xin hỏi, Lục Diễn là ai?”
Một quân nhân trung niên trông như cán bộ đứng ngoài cửa, kẹp một tập tài liệu.
Tôi sững ra:
“Là tôi.”
“Theo tôi một chuyến, phó hiệu trưởng tìm cậu.”
Ký túc xá lập tức yên lặng.
Ba cái đầu của bạn cùng phòng đồng loạt quay sang, mắt trừng to như trứng gà.
Ngày đầu khai giảng.
Tóc húi cua còn chưa khô.
Phó hiệu trưởng tìm tân sinh viên?
Tôi cũng ngơ ngác.
Trong đầu nhanh chóng xoay một vòng.
Tôi phạm lỗi gì rồi?
Tài liệu báo danh có vấn đề?
Kiểm tra sức khỏe xảy ra sai sót?
Tôi đi theo cán bộ kia khoảng mười phút, xuyên qua hai tòa nhà, lên tầng ba.
Trên biển phòng viết: Văn phòng phó hiệu trưởng.
Cán bộ đẩy cửa ra:
“Hiệu trưởng Chu, người đã đưa tới.”
Chu Kiến Bình ngồi sau bàn làm việc.
Văn phòng lớn, nhưng không xa hoa.
Một mặt tường toàn sách, một mặt tường treo một tấm bản đồ lớn, bên trên cắm đủ loại cờ nhỏ nhiều màu.
Ông đang xem một danh sách tên.
Nghe thấy động tĩnh, ông ngẩng đầu lên, đôi mắt sau cặp kính gọng vàng rơi lên người tôi.
Sau đó ông cúi đầu nhìn danh sách thêm một cái.
Lại ngẩng đầu.
Nhìn chằm chằm mặt tôi khoảng năm giây.
“Cậu là Lục Diễn?”
“Báo cáo, đúng ạ.”
Tôi học theo cách trả lời được dạy lúc chiều.
Ông tháo kính, tựa vào lưng ghế.
“Con trai của Lục Quốc Đống?”
Trong lòng tôi “thịch” một tiếng.
“… Vâng.”
Ông nhìn tôi, khóe miệng hơi động, giống như muốn cười nhưng nhịn lại.
“Ngồi đi.”
Tôi cứng nhắc ngồi xuống.
Ông không lập tức nói chuyện.
Mà lấy từ ngăn kéo ra một tấm ảnh cũ.
Ảnh đen trắng.
Trong ảnh là một nhóm người trẻ tuổi, mặc quân phục kiểu những năm tám mươi, đứng trước cổng trường chụp ảnh chung.
Ông đẩy tấm ảnh tới trước mặt tôi.
“Hàng thứ hai, người thứ tư từ bên trái.”
Tôi cúi đầu nhìn.
Một người trẻ tuổi, tóc húi cua, mày rậm, đường nét cằm gần như giống tôi y hệt.
Tôi sững người.
Đó là bố tôi.
Bố tôi trẻ hơn hai mươi mấy tuổi.
Giọng Chu Kiến Bình vang lên từ đối diện:
“Khóa 83, khoa Máy tính. Bố cậu là người nằm giường trên của tôi.”
Cả người tôi như bị sét đánh.